Wpisy oznaczone tagiem 'procesy'

Procesy denudacyjne

Procesy denudacyjne Denudacja jest to zespół procesów prowadzących do wyrównania i obniżania powierzchni Ziemi. Obejmuje ona zarówno ruchy masowe, wietrzenie jak i erozję. Ruchy masowe to ruchy i osuwiska odłamków skał ze szczytów wywołane działaniem siły grawitacji. Ruchy te mogą przybierać różne formy takie jak: odpadanie, obrywanie, osuwanie, spływanie, czy spełzywanie. Każde z tych rodzajów daje w efekcie inny rodzaj przekształcenia rzeźby terenu. Odpadanie polega na osuwaniu się odłamków na stromych stokach. Ma ono często gwałtowny przebieg, przybierając postać lawin. Jej efektem są charakterystyczne stożki piargowe. Osuwanie to gwałtownie przebiegający proces, w którym pokrywa stoku, skalna lub glebowa ześlizguje się. Czynnikiem wywołującym tego typu zjawisko często jest woda, która nawilża materiał skalny ułatwiając mu ruch osuwiskowy. Osuwisko opuszcza miejsce w którym początkowo zalegało (niszę osuwiskową), następnie spadając tworzy rynnę osuwiskową, która jest zakończona językiem osuwiskowym. Spływanie jest podobnym do poprzednich procesem, który odbywa się przez obecność wody w nasączonych skałach. Spełzywanie to powolny do tego stopnia, że aż niewidoczny, ruch materiału skalnego, natomiast spłukiwanie związane jest z dynamicznym ruchem wody (gwałtowne deszcze).

Procesy eoliczne

Procesy eoliczne Procesy eoliczne to tworzenie specyficznych form terenu w wyniku działania wiatru. Działalność ta ma skutki zarówno budujące jak i niszczące. Wywiewanie cząstek mineralnych nazywa się deflacją. Drobne i luźne skały, jak na przykład piasek są łatwo wywiewane i w wyniku tego tworzą się niecki deflacyjne. W Ameryce zjawisko to zajmujące większe obszary nazywa się mianem bolson. W miejscu gdzie dochodzi do deflacji materiał podlega segregacji. Wywiewany jest ten najdrobniejszy, grubszy zostaje. Czasami pozostają grube skały, które nazywa się brukiem deflacyjnym. Korazja to kolejny proces działania wiatru, który polega na ścieraniu i szlifowaniu skał podłoża przez okruchy skalne niesione wiatrem. Najintensywniejsze ścieranie można zaobserwować przy powierzchni ziemi, ze względu na fakt iż piasek najliczniej przemieszczany jest właśnie przy powierzchni ziemi. W wyniku tego powstają charakterystyczne ostańce zwane grzybami skalnymi. W wyniku akumulacji eolicznej powstają na powierzchni ziemi różnego typu wydmy. Wyróżnia się barchany, wydmy paraboliczne, poprzeczne, podłużne i gwiaździste. Różnią się one głównie kształtem.

Procesy glacjalne

Procesy glacjalne Procesy glacjalne tworzą nowe formy glacjalne na skutek powstawania i przesuwania się lodowców. Lodowce poruszają się, ponieważ lód który wchodzi w ich skład jest pod ciśnieniem. W wyniku tego zachowuje się on podobnie jak rzeka w związku z czym jest również przyczyną powstawania nowych form rzeźby terenu. Formy te są jednak nieco odmienne niż formy powstałe w wyniku działania erozji rzecznych. Erozja glacjalna przybiera jedną z trzech form: detersję, detrakcję lub egzarację. Detersją nazywa się szlifowanie i rysowanie podłoża przez znajdujący się w lodowcu niesiony przez niego materiał. Detrakcja jest to odrywanie od ziemi napotkanych odłamków skalnych, natomiast egzaracja polega na zdzieraniu materiału z podłoża skalnego. W wyniku takiego działania powstają na podłożu liczne bruzdy i rysy, oraz misy i rynny. Podłużne pagórki skalne, przez które przechodzi lodowiec wyrównują się tworząc mutony (inna nazwa: barańce). Materiał, który transportowany jest przez lodowiec nazywany jest moreną.